بهاء الدين محمد بن شيخعلي الشريف اللاهيجي

58

تفسير شريف لاهيجى ( فارسى )

خود را يُخْرِجْ لَنا جواب امر است ، يعنى تا بيرون آرد براى ما مِمَّا تُنْبِتُ الْأَرْضُ بعضى از آن چيزى كه ميروياند آن را زمين ، و اين اسناد مجازيست و روياننده خداى است مِنْ بَقْلِها حالكونى كه آن بعض ، تره‌هاى زمين باشد وَ قِثَّائِها و از خيار آن باشد وَ فُومِها و از گندم آن باشد ، چنانچه در حديث حضرت امام محمد باقر عليه السّلام وارد شده كه « الفوم الحنطة » و قاضى ناصر الدين بيضاوى گفته كه : « الفوم الحنطة و قيل : الثوم » وَ عَدَسِها وَ بَصَلِها و از عدس آن و پياز آن باشد . گفته‌اند كه چون اين جماعت اكثرى از اهل فلاحت بوده‌اند مشتاق شدند براى چيزى كه در به دو حال بر آن تربيت يافته بودند . قالَ گفت خداى تعالى ، يا گفت موسى : أَ تَسْتَبْدِلُونَ الَّذِي هُوَ أَدْنى ايا بدل ميكنيد شما آن چيزى را كه مرتبهء آن فروتر و زبون‌تر است بِالَّذِي هُوَ خَيْرٌ به آن چيزى كه آن بهتر و مرتبهء آن بالاتر است ؟ يعنى طعام خوب را ميگذاريد و بدل آن طعام بد ميخواهيد اهْبِطُوا مِصْراً برويد از تيه بشهرى شهرها اگر توانيد فَإِنَّ لَكُمْ ما سَأَلْتُمْ پس بدرستى كه در آن شهر نه در بيابان تيه مر شما راست آنچه خواستيد وَ ضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ وَ الْمَسْكَنَةُ و به جهت رضا بكافر نعمتى اسلاف ، زده شده - يعنى لازم گشت - بر يهودان اين زمان خوارى جزيه و مسكنت و درويشى هر چند كه توانگر باشند ، زيرا كه از خوف افزونى جزيه خود را درويش و محتاج وا مينمايند وَ باؤُ بِغَضَبٍ مِنَ اللَّهِ و بازگشتند بغضبى و لعنتى از جانب خداى تعالى و مستحق و متحمل لعنت الهى شدند ذلِكَ اين خوارى و امثال آن بِأَنَّهُمْ كانُوا يَكْفُرُونَ بِآياتِ اللَّهِ بسبب آن شد كه بودند ايشان كه انكار ميكردند آيتهاى خداى تعالى را كه در توراة در نعمت پيغمبر آخر الزمان صلوات اللَّه عليه و آله نازل شده بود وَ يَقْتُلُونَ النَّبِيِّينَ بِغَيْرِ الْحَقِّ و ميكشتند پيغمبران را بدون آنكه به اعتقاد ايشان مستحق قتل شده باشند و چون اخلاف راضى به افعال اسلاف خود ميباشند بنا بر اين دليل جزيه يهودان اين زمان را انكار آيات و قتل انبيا گردانيد . و در اين مقام اعتراض كرده‌اند كه آيهء « 1 » « لَنَنْصُرُ رُسُلَنا » را منافاتست

--> ( 1 ) - در آيهء 55 از سورهء مؤمن .